Met dit huis hebben we onze droom verwezenlijkt’

– Corina de Feijter

Het huis van Jan Gottschal en Roelke Posthumus in Steenwijkerwold valt op door de vorm. Het is bovendien een heel erg duurzaam en meer dan energieneutraal huis. ‘Het huis is precies op maat gemaakt en past goed bij onze woonwensen. We zouden het zeker nog een keer doen.’

Het huis van Jan en Roelke is een zogeheten passiefhuis, een begrip dat langzamerhand bekend begint te raken in ons land. Een passiefhuis gebruikt veel minder energie dan een traditioneel nieuwbouwhuis en heeft geen conventioneel verwarmingssysteem nodig. Het huis wordt grotendeels door de zon verwarmd en alleen in erg koude periodes elektrisch of met een houtkachel bijverwarmd. Jan en Roelke hebben geen stookkosten. Elektriciteit wekken ze op met zonnepanelen. Warm water krijgen ze via een zonneboiler. ‘Het is een superenergieneutraal huis, we verdienen er zelfs aan’, zegt Jan.

Basis
‘Ons huis is heel goed geïsoleerd, dat is de basis’, vervolgt Jan. Dat hebben ze gedaan met isolatiewol gebaseerd op cellulose, in dit geval gerecycled oud papier. Bij een goed geïsoleerd huis loop je de kans dat het huis ‘s zomers oververhit raakt. ‘We vinden frisse lucht belangrijk en willen naast de zogeheten balans ventilatie ook eens een raam of deur open kunnen laten staan. Kort gezegd komt het erop neer dat het ventilatiesysteem schone lucht van buiten aanvoert en evenveel vuile lucht afvoert. De lucht die van buiten komt, wordt ook al iets voorverwarmd of voorgekoeld, afhankelijk van het seizoen. Dat gebeurt via warmtewisselaars in het ventilatiesysteem, waarbij bovendien de warmte en de koelte die is opgeslagen in de bodem, benut wordt. Door de zeer goede isolatie is een warmtepomp niet nodig.’

Schuine dak
Ook over de vorm en de positionering van het huis hebben ze goed nagedacht. Roelke: ‘We wilden een compact huis, een vierkant blok. We hebben het ontwerp zelf bedacht en getekend. Daarbij wilden we optimaal gebruik maken van de zon. Door het opvallende schuine dak met een grote oversteek aan de zuidkant maken we optimaal gebruik van de warmte van de zon. In de winter schijnt de zon flink naar binnen en in de zomer bijna niet. We maken zo gebruik van de natuurlijke variatie in de seizoenen.’

Zuinig zijn
Al direct in het gesprek vliegen de technische termen je om de oren. Vooral Jan – van huis uit bioloog, net als Roelke – heeft zich in de loop der tijd goed verdiept in duurzaam bouwen en energieneutraal wonen. ‘We hebben gedurende ons leven altijd in oude huizen gewoond en veel geklust. We vinden het allebei leuk om zaken uit te denken en nieuwe plannen te maken. Zuinig met energie omgaan is voor ons vanzelfsprekend, wij zijn biologen die zijn opgeleid in de jaren zeventig. We leerden dat we zuinig moesten zijn op de aarde.’

Door het opvallende schuine dak met een grote oversteek aan de zuidkant wordt er optimaal gebruik gemaakt van de warmte van de zon.

Huis bouwen
Jan en Roelke zijn verknocht aan Scandinavië en dan vooral Noorwegen waar ze gewerkt hebben en nu nog meestal elk jaar zes maanden wonen. ‘Daar zie je hoe goed de huizen geïsoleerd zijn, je zit daar echt niet te vernikkelen van de kou ondanks dat het min dertig is. Goed isoleren is voor de Noren standaard. Het fijne is dat je daar ook veel zelf kunt doen omdat er veel met hout en glas wordt gebouwd.’
Permanent wonen in Noorwegen was geen optie. Rond 2014 zijn ze op zoek gegaan naar een kavel in Nederland waar ze een huis konden laten bouwen. Dat vonden ze dus in Steenwijkerwold. Het duurzaam bouwen stond nog in de kinderschoenen en Jan speurde op internet naar informatie. Ook bouwbedrijven en installateurs hadden destijds nog niet veel ervaring met energieneutraal bouwen. Toch hebben ze uiteindelijk een goede aannemer en installateur gevonden en dat heeft goed uitgepakt.

Tevreden
Over het resultaat zijn beiden heel tevreden. ‘Onze droom is uitgekomen en het geeft veel voldoening, je eigen huis ontwerpen op deze manier.’ Jan ging elke dag kijken hoe de bouw ervoor stond. ‘Het was fijn dat hij als een soort opzichter de bouw goed kon volgen. Hij spreekt ook de taal van de installateurs. Maar dat kun je ook uitbesteden’, aldus Roelke.
Hun advies voor mensen die ook een energieneutraal en duurzaam huis willen bouwen: ‘Kijk goed met welk bedrijf je in zee gaat, probeer erachter te komen welke ervaringen mensen met het bedrijf hebben. Zoek zaken goed uit of laat je deskundig adviseren. Het is niet gemakkelijk om offertes goed te beoordelen en te vergelijken.’